English    Türkçe    فارسی   

6
4151-4175

  • بنگر ای از جهل گفته ناحقی  ** پر ز سرهای بریده خندقی 
  • O thou that hast foolishly spoken an untruth, behold a moat full of severed heads!—
  • خندقی از قعر خندق تا گلو  ** پر ز سرهای بریده زین غلو 
  • A moat filled from its bottom to its mouth with heads severed on account of this enormity.
  • جمله اندر کار این دعوی شدند  ** گردن خود را بدین دعوی زدند 
  • All have been sacrificed to this (false) assertion: they have beheaded themselves with this assertion.
  • هان ببین این را به چشم اعتبار  ** این چنین دعوی میندیش و میار  4155
  • Beware! Regard this with a heedful eye: do not conceive or utter such an assertion!”
  • تلخ خواهی کرد بر ما عمر ما  ** کی برین می‌دارد ای دادر ترا 
  • (The two princes said), “Thou wilt make our lives bitter to us: who is inducing thee to (act like) this, O brother?
  • گر رود صد سال آنک آگاه نیست  ** بر عما آن از حساب راه نیست 
  • If one who is ignorant should journey a hundred years in blindness, that is not reckoned as a journey.
  • بی‌سلاحی در مرو در معرکه  ** هم‌چو بی‌باکان مرو در تهلکه 
  • Do not go into battle unarmed, do not go recklessly into destruction.”
  • این همه گفتند و گفت آن ناصبور  ** که مرا زین گفته‌ها آید نفور 
  • They said all this (to him), but the impatient (prince) replied, “These words (of warning) inspire me with repugnance.
  • سینه پر آتش مرا چون منقل است  ** کشت کامل گشت وقت منجل است  4160
  • My bosom is full of fire, like a brazier: the crop is ripe, ’tis time for the sickle.
  • صدر را صبری بد اکنون آن نماد  ** بر مقام صبر عشق آتش نشاند 
  • There was a (great) fortitude in my breast, (but) now it is no more: Love has set fire to the dwelling-place of fortitude.
  • صبر من مرد آن شبی که عشق زاد  ** درگذشت او حاضران را عمر باد 
  • My fortitude died on the night when Love was born: it has passed away—long live those who are present!
  • ای محدث از خطاب و از خطوب  ** زان گذشتم آهن سردی مکوب 
  • O thou that tellest (me) of (a stern) rebuke (from the King) and (terrible) punishments, I have passed beyond (all) that: do not beat a piece of cold iron!
  • سرنگونم هی رها کن پای من  ** فهم کو در جمله‌ی اجزای من 
  • I am (rushing) headlong: hey, let go my feet! Where in all my limbs is (any) understanding?
  • اشترم من تا توانم می‌کشم  ** چون فتادم زار با کشتن خوشم  4165
  • I am (like) a camel: I carry (my load) as long as I can, (but) when I fall down exhausted, I am glad to be killed.
  • پر سر مقطوع اگر صد خندق است  ** پیش درد من مزاج مطلق است 
  • If there are a hundred moats full of severed heads, ’tis an absolute pleasantry in comparison with my anguish.
  • من نخواهم زد دگر از خوف و بیم  ** این چنین طبل هوا زیر گلیم 
  • Nevermore in fear and dread will I beat such a drum of passion under a blanket.
  • من علم اکنون به صحرا می‌زنم  ** یا سراندازی و یا روی صنم 
  • Now I will plant my banner in the open plain: (let my fate be) either to lose my head or (to behold) the face of my adored one!
  • حلق کو نبود سزای آن شراب  ** آن بریده به به شمشیر و ضراب 
  • The throat that is not worthy of that wine—’tis best it should be cut by blows of the sword;
  • دیده کو نبود ز وصلش در فره  ** آن چنان دیده سپید کور به  4170
  • The eye that is not (rejoiced) in abundance by union with her—such an eye is best white (with disease) and blind;
  • گوش کان نبود سزای راز او  ** بر کنش که نبود آن بر سر نکو 
  • The ear that is not worthy of (hearing) her secret—tear it off, for it is no good on the head;
  • اندر آن دستی که نبود آن نصاب  ** آن شکسته به به ساطور قصاب 
  • The hand in which there is not the (requisite) amount (to win her favour)—’tis best that it should be chopped off by the butcher's knife;
  • آنچنان پایی که از رفتار او  ** جان نپیوندد به نرگس زار او 
  • The foot by whose faring the spirit is not led into her narcissus-plot—
  • آنچنان پا در حدید اولیترست  ** که آنچنان پا عاقبت درد سرست 
  • Such a foot is best in iron (chains), for such a foot is ultimately (the cause of) headache (affliction).
  • بیان مجاهد کی دست از مجاهده باز ندارد اگر چه داند بسطت عطاء حق را کی آن مقصود از طرف دیگر و به سبب نوع عمل دیگر بدو رساند کی در وهم او نبوده باشد او همه وهم و اومید درین طریق معین بسته باشد حلقه‌ی همین در می‌زند بوک حق تعالی آن روزی را از در دیگر بدو رساند کی او آن تدبیر نکرده باشد و یرزقه من حیث لا یحتسب العبد یدبر والله یقدر و بود کی بنده را وهم بندگی بود کی مرا از غیر این در برساند اگر چه من حلقه‌ی این در می‌زنم حق تعالی او را هم ازین در روزی رساند فی‌الجمله این همه درهای یکی سرایست مع تقریره 
  • [Setting forth (the case of) the earnest seeker who does not refrain from exerting himself to the utmost, although he knows that the amplitude of God's bounty may cause the object of his desire to reach him from a different quarter and by means of work of a different kind which he has never imagined; but since all his thoughts and hopes are fixed on this particular method (of attaining his object), he continues to knock at this same door, (knowing that) maybe God most High will cause his appointed portion to reach him through some other door which he has not foreseen, ‘and will provide for him from a quarter on which he does not reckon’—‘Man proposes but God disposes.’ And, (again), a slave (of God) may conceive, as beseems a slave, that although he keeps knocking at this (particular) door he will be supplied from another door; and (nevertheless) God most High may cause his portion to reach him through this very door (at which he is knocking). In short, all these (doors) are the doors of one Palace. And the exposition thereof.]
  • یا درین ره آیدم آن کام من  ** یا چو باز آیم ز ره سوی وطن  4175
  • Either this desire of mine will be fulfilled on this journey or when I return home from the journey.