English    Türkçe    فارسی   

2
1944-1968

  • Purge thy two eyes from the hair of defect, that thou mayst behold the garden and cypress-plot of the world unseen.
  • پاک کن دو چشم را از موی عیب ** تا ببینی باغ و سروستان غیب‏
  • Eject the phlegm from thy brain and nose, that the wind of God may come into the centres of thy (spiritual) sense of smell. 1945
  • دفع کن از مغز و از بینی زکام ** تا که ریح الله در آید در مشام‏
  • Do not leave (in thyself) any trace of fever and bile, that thou mayst get from the world the taste of sugar.
  • هیچ مگذار از تب و صفرا اثر ** تا بیابی از جهان طعم شکر
  • Remedium virilitatis adhibe neu virilitate carens cucurreris, that a hundred kinds of fair ones may come forth. [Cure (your) manhood and don’t run around impotently, that a hundred kinds of fair ones may come forth.]
  • داروی مردی کن و عنین مپوی ** تا برون آیند صد گون خوب روی‏
  • Tear the fetter, which is the body, from the foot of thy soul, so that it may race round the arena.
  • کنده‏ی تن را ز پای جان بکن ** تا کند جولان به گرد آن چمن‏
  • Take off the shackle of avarice from thy hands and neck: seize (and enjoy) a new fortune in the old heaven.
  • غل بخل از دست و گردن دور کن ** بخت نو دریاب در چرخ کهن‏
  • And if thou art unable (to do that), fly to the Ka‘ba of (Divine) grace: lay thy helplessness before the Helper. 1950
  • ور نمی‏تانی به کعبه‏ی لطف پر ** عرضه کن بی‏چارگی بر چاره‏گر
  • Lamentation and weeping are a mighty stock-in-trade (resource); the Universal Mercy is the mightiest nurse (to comfort and cherish).
  • زاری و گریه قوی سرمایه‏ای است ** رحمت کلی قوی‏تر دایه‏ای است‏
  • The nurse and mother seeks a pretext (for giving relief): (she waits to see) when her child will begin to weep.
  • دایه و مادر بهانه جو بود ** تا که کی آن طفل او گریان شود
  • He (God) created the child, (namely) your wants, in order that it might moan and that milk might (then) be produced for it.
  • طفل حاجات شما را آفرید ** تا بنالید و شود شیرش پدید
  • He said, “Call ye upon God!” Refrain not thou from lamentation, in order that the milk of His loving kindnesses may flow.
  • گفت ادعوا الله بی‏زاری مباش ** تا بجوشد شیرهای مهرهاش‏
  • The howling of the wind and the pouring forth of (rain like) milk from the cloud are for care of us: (have) patience one moment! 1955
  • هوی هوی باد و شیر افشان ابر ** در غم مااند یک ساعت تو صبر
  • Thou hast heard (the text) “in the sky is your daily bread”. Wherefore hast thou stuck to this low place?
  • فی السماء رزقکم بشنیده‏ای ** اندر این پستی چه بر چفسیده‏ای‏
  • Deem thy fear and despair to be the voice of the ghoul drawing thine ear (down) to the abyss of degradation.
  • ترس و نومیدیت دان آواز غول ** می‏کشد گوش تو تا قعر سفول‏
  • Every call that draws thee upward—know that that call has come from on high.
  • هر ندایی که ترا بالا کشید ** آن ندا می‏دان که از بالا رسید
  • Every call that excites cupidity in thee—know that it is the howl of the wolf which tears men (to pieces).
  • هر ندایی که ترا حرص آورد ** بانگ گرگی دان که او مردم درد
  • This (afore-mentioned) height is not (high) in respect of position; these “heights” are towards (refer to) mind and spirit. 1960
  • این بلندی نیست از روی مکان ** این بلندیهاست سوی عقل و جان‏
  • Every cause is higher than the effect: the stone and iron (from which fire is struck) are superior to the sparks.
  • هر سبب بالاتر آمد از اثر ** سنگ و آهن فایق آمد بر شرر
  • Such and such a person is (really) seated above that one who lifts up his head so haughtily, though in appearance he is seated beside him.
  • آن فلانی فوق آن سرکش نشست ** گر چه در صورت به پهلویش نشست‏
  • The superiority of that (person's) place is in respect of (his spiritual) nobility; the place (that is) far from the (spiritual) seat of honour is held in slight regard.
  • فوقی آن جاست از روی شرف ** جای دور از صدر باشد مستخف‏
  • Forasmuch as the stone and iron are prior in action, the superiority of these twain is proper;
  • سنگ و آهن زین جهت که سابق است ** در عمل فوقی این دو لایق است‏
  • But those sparks, in respect of their being the final cause, are from this point of view far in front of (superior to) the iron and stone. 1965
  • و آن شرر از روی مقصودی خویش ** ز آهن و سنگ است زین رو پیش و بیش‏
  • The stone and iron are first, and the sparks last; but these twain are the body, and the sparks are the soul.
  • سنگ و آهن اول و پایان شرر ** لیک این هر دو تنند و جان شرر
  • If those sparks are posterior in time, (yet) in quality they are higher than the stone and iron.
  • آن شرر گر در زمان واپس‏تر است ** در صفت از سنگ و آهن برتر است‏
  • The bough is prior to the fruit in time, (but) it (the fruit) is superior to the bough in excellence.
  • در زمان شاخ از ثمر سابق‏تر است ** در هنر از شاخ او فایق‏تر است‏